Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер icon

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер



НазваниеШиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер
страница2/3
Дата конвертации18.11.2012
Размер0.61 Mb.
ТипДокументы
1   2   3
1. /Лезги _Нямет.docШиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер
1963

Гадани руш

Гада

Я баха, вун нин баха я, Пеле мекер амай суна? Ви акунар вуч багьа я, НекIедин ни кумай суна?

18

Руш

Я даха, зун ви баха туш, Iвале кIани яр авай кас. Зи акунар ваз багьа туш, Кьиле куьгьне гар авай кас.

Гада

Я руш, ваз зун гьинай чида Кьиле маса кас авачир? ВучайтIани за вун гъида Гьеле кIани свас авачир.

Руш

Я гада, вун гадани туш, Дагъларавай бейниван я. Заз парабур ятIани хуш, Кьилевайди ви дуван я.

Гада

АкI ятIа са гаф це атIай, За уьлчияр ракъудани? Дидедиз куь кIвализ атай, Я руш, на ун лугьудани?

Руш

Эхь, я гада, ун, я гада: Ви кIаниди зун я, гада. На уьлчияр фад рекье тур, Бахтавар жен чун, я гада.

1963

БембецI

Лацу седефдин элкъвей къапунай Са юкъуз къецихъ экъечIна бембецI. Крчар, рипер хьиз хкажна кьуна, КIваливай яргъаз къекъечIна бембецI.

Къекъвей чкаяр шур экъичай хьиз, Лацу жангадив кьаз туна михьиз, Таза цуькверив пай галайди хьиз, Са патахъай нез эгечIна бембецI.

КьатI-кьатIна пешер алакьзамай кьван,

19

Сас гана хана кьурурна гьакI тан, Цуьквериз гана, вакIа хьиз, зиян, Ахпа чигедик кекечIна бембецI.

Са билбилди, ам инал акуна, Лагана: фурсмир тIиш теке кьуна. Цуьквер ваъ, шекер тIуьртIани вуна, Чир хьухь, мад вун гьа бембецI я, бембецI.

1963

Жеда жал?

«Яраб, дустар, хуьруьн къене зун кьван викIегь кас жеда жал? И мукьвара зун хуш тушир руш жеда жал, свас жеда жал?» -Лугьудай са бикар чIавуз жуваз жув са дагъ хьиз акваз. КIвалахдикай кичIедай заз лугьуз кьил, кьам кьас жеда жал. Трактордив эгечIна зун рикI, мотор хьиз, зурзаз-зурзаз, Фикирдаваз гъилерални, ракьарал хьиз, пас жеда жал? Гила асул уьмуьрдин дад кьатIана за икI лугьузва: Зегьмет такIан са инсандиз асул касвал хас жеда жал? Шумуд йис я ракьун балкIан зав рахаз, зун рахаз адав, Ажеб хъсан уьмуьр тушни? Бикарвилин мас жеда жал? Бикардикай кас жеда жал?

1964

ГьикI тамашда?

ЧIарар сару, вилер цIару, Iузарар ал, хъуьхъвер яру, Ви акунар хаму, хару -Цуьк кармашда, урусдин руш.

Хуш экъуьнрин зиреквили, Нуш луькIуьнрин герчеквили, АцIай хурун гуьрчегвили РикI тIарашда, урусдин руш.

Тек хал алай лацу гардан, Гуьзел къамат, шумал буй, тан... Заз акур туш икI маса тан Гьич зи яшда, урусдин руш.

Магнитди хьиз жувал чIугваз, Лугьузва на: килига заз.
Пел варз, сифет варз хьтин ваз ГьикI тамашда, урусдин руш?

1964

20

Самур кьатIна

Акьур чка юкьвалай АтIудай хьиз гапурди, Са Лезги чил - зи Ватан Кьве паднава Самурди.

Ислягьвилин аямда Тун тавуна чиле къал, Булдозерар, машинар Элквенва зи Самурдал.

Ятар кьатIна муькъверив Ракьари гъил гъиле кьаз. Ятар кьатIна рекьерив Накьвари гъил гъиле кьаз... Эл ахварай авуддай, и пад, а пад агуддай Муькъер, рекьер хуш я заз.

1964

Хъел я зав

Гьикьван чIав я рахан тийиз, Къелем хъел я, чар хъел я зав. Зи гъавурда акьан тийиз, Алем хъел я, яр хъел я зав.

Пис хьанва зи хъсан билбил, Кис хьанва зи шиирдин гьуьл, Ксанва зи уьмуьр, цав, чил, ТIурфан хъел я, гар хъел я зав.

Рукад къунва къекъвей кимер, Лежбердин пер, фяледин кIаш, Динжвал, тIуьн-хъун, мекьивал, каш КIвалах хъел я, кар хъел я зав.

Хъел я мадни чимид, кьилид. Хъел я гатфар, хъел я гад, кьуьд. Диде, стха, зунни туш зид, Дагъ, дере, там-тар хъел я зав.

Шегьер пар я, дар я заз хуьр. ТахьайтIа зи яни эхир? Зи рикI, зи чан, зи ЭчIехуьр, Зи ягъв, зи Сув, Лар хъел я зав.

Кьилни кьил туш - къван я регъуьн.

21

Нагьахъ я ам мад кьамал хуьн. Атайди хьиз мецез тIегъуьн, Хьанва гьамни кIар, хъел я зав.

Хажадатдив агудна гъам, Рахазвач зи рикIни тамам. Са гафунив: шиир, илгьам, Шаирвилин тIвар хъел я зав.

1964

Гаф це атIай

Гьар сеферда акурла вун, Жув рикIелай алатна зи. Тек са юкъуз такурла вун, РикI хурудай акъатна зи.

Вучда рикIи къваз тежедай Iунни вацIун юкьни юкьвал. Хуш ятIа ваз, гаф це атIай; Жемир кьулухъ, къвемир мукьвал.

Эгер векъи цIай ятIа вун, РикIин кьилел илис жедай, Тушиз вацIун тай ятIа вун, Вун вацI я. Вав эгис жедай.

Вучда рикIи къваз тежедай Iунни вацIун юкьни юкьвал. Хуш ятIа ваз гаф це атIай; Жемир кьулухъ, къвемир мукъвал.

1966

Пехил я зун

Багъда ацукьнавай руш, Бурма мекер авай руш, Лацу пелев къугъвазвай ЧIарарал пехил я зун. А чIарара акьазвай Гарарал пехил я зун.

Багъда ацукьнавай руш, Гъиле ктаб авай руш, ТупIарив къугъурзавай Чарарал пехил я зун. Ал пIузаррив рахазвай Iарарал пехил я зун.

22

Багъда ацукьнавай руш, Чина гатфар авай руш, ЧIулав вилер аквазвай ЧIурарал пехил я зун. Къужахда къе вун авай Гатфарал пехил я зун.

1966

Цавун чинай такуртIа рагъ, Чилин чинай цуьк акъатдач. Циф къакъатна такьуртIа рагъ, Цуьквед сивяй чиг акъатдач.

Ширин мецяй туькьуьл гафар, Лагь, я гатфар, гьикI акъатна? ТахьайтIа къе чилин чинай Рагъ такьуна чиг акъатнан?

ГьакI ятIани, гьа сифте хьиз, Зи рикI вакай ханач, гуьзел. Бес вучиз на зи ашкъидиз Вил гана, экв ганач, гуьзел?

Кьил ялавра гьатайла зи, Iай туьхуьризяд хьана вун. РикI къаяри къатайла зи, Рагъ куькIуьриз гад хьана вун.

Виш сеферда цIай туьхуьрай Гьуьлер хьана, къай хьанани? ТахьайтIа зи рикI ифирай Вилер кьвед кьве цIай хьанани?

Бес вучиз на зи ашкъидиз Вил гана, экв ганач, гуьзел? ГьакI ятIани, гьа сифте хьиз, Зи рикI вакай ханач, гуьзел.

1966

КIандатIа жув гьахълу хьун, Гьахълу рахун кIан жемир. Туш атайла дуьз рахун, Лагь, япариз ван жемир. Вуж ятIани, кIелчи, вун

Зи рикI ханач

КIан жемир

23

РикI михьи инсан жемир. КIандатIа жув гьахълу хьун Гьахълу рахун кIан жемир.

Нагьахъвал бул авайла, Гьахъ кIвалахар чIур жеда. Таб гафарин кафаркай Шуьрбет авай кур жеда. Аксина дуьз гафаркай РикI атIудай тур жеда. Сад я гила цIегьни кьун, Садни гьахъ чубан жемир. КIандатIа жув гьахълу хьун Гьахълу рахун кIан жемир.

Тарифарна варлудан Гергерикай къуьл ая. Пул авачир гьахълудан Дердерикай гьул ая. РикIиз такIан гьар садан ЧIутракайни фил ая. Чирна къени пIир тахьун Эл кIани инсан жемир. КIандатIа жув гьахълу хьун Гьахълу рахун кIан жемир.

КIелчи, вучин? Бинедлай Къарар икI я дуьньядин, Гьахъ авачир гуьнедлай Дуьзен тик я дуьньядин. Вич деве яз пар алай, Сарван сикI я дуьньядин. Эй дуьз итим, вав я зун! Дуьз гафарин ван жемир! КIандатIа жув гьахълу хьун Гьахълу рахун кIан жемир.

1966

Сир ахъаюн

Къунши, за ваз сир ахъайин, яб це на. Папазни лагь, гьич садазни талгьурай, Гафар рикIел хуьз тахьайтIа айгьана, Са бязибур тикрар хъийин, дуьз хьурай. Папазни лагь, гьич садазни талгьурай.

Мерд итимри гаф лугьуда чинал ви. Ажузбуру буш гафарал дамахда. Рагъвалрихъни са кар ава: хъван иви.

24

Дуьз ксари кьил агъузна кIвалахда. Ажузбуру буш гафарал дамахда.

Угъри касди кицIер хуьда гьаятда. Шеври папа чин чуьнуьхда ксаркай. Къизилди мад цIарцIар гуда, гьелбетда, Кьил хкудна виш йисарин пасаркай. Шеври папа чин чуьнуьхда ксаркай.

Вазни чида, элдихъ авай адет я: Хабар гуда гьарда вичин базардай. Дегиш жедач - ам виридан хесет я. Кьил акъудиз алахъ мийир и кардай. Хабар гуда гьарда вичин базардай.

Пехил жемир, ачух сифет, ачух рикI -Ибур я зи малар, кIвалер, девлетар. Вун хъуьремир туширвиляй зун гъарикI, Элди авур хъсанвилер, туьгьметар -Ибур я зи малар, кIвалер, девлетар.

Къунши, за ваз чир авуна сир жуван. Папазни лагь, гьич садазни талгьурай. Масанрилай мад хъхьайтIа мад и ван, Къунши хьана вун зи вилиз тахкурай. Папазни лагь, гьич садазни талгьурай.

1966

Кьвед са хиял хьиз дуьшуьш хьана зал, Зи сабурдин кIвал ругна вилери. Секин келледа туна дяве, къал, Михьи мастадал мугна вилери.

Гьиссерин чандик акатна зурзун, Ял кьуна, абрун есир хьана зун. Саки цIаяркай кIватIна са кьушун Зи ашкъидин цIал кIукIна вилери.

Кудай чIавуз зун гургур, ялав кваз, кис хьухь хъалгаьана эмир гана заз. Зун зал хквер кьван акъудна яргъаз, РикIни кьве патахъ чIугна вилери.

1966

25

Зун вуж я?

Беден куз-куз, ишигъ гуз-гуз Батиндивай къакъатна зун. Са гатфарин гуьзел юкъуз Дуьньяд винел акъатна зун.

Чилихъ булвал аваз-аваз ЗатIни бул яз жагъанач заз. Аялзамаз - кьеб кIвалзамаз Етимвили гатаз-гатаз Заманадив агатна зун Дуьмдуьз рекьиз аватна зун.

Эхна кашар, эхна лашар, Гьална яшар йифез ухшар. Кьавал, нашар таяр-тушар Къвазарна чеб чпиз къаншар, Кьве кам вилик алатна зун. Шиирдин цIуз аватна зун.

Чинал текъвез, дабан эгъвез, Кас хьиз экъвез, къеняй элкъвез, Iурунив нез, тумунив къвез Вил акъудиз, катиз, къекъвез КIандайбурув агатна зун. Мадни агъуз аватна зун.

Беден къени куз ама зи, РикIи ишигъ гуз ама зи, Кьилел атай кьисайрикай Кьиле тIурфан, зуз ама зи.

Авач кIусни галатна зун. Амач кIамуз аватна зун. Эл паталди экуь рагъ хьиз Кузва даим циферикай, Йиферикай хкатна зун.

1967

Низ лугьун?

Тарифна за цуькведин, Какатна зун куьлгедик. Синихна за куьлгелин, ТIакIан хьана уьлкведиз.

Цав кьакьан я, чил кIеви, КIвал кьефес я, дуьнья дар

26

Тагъ - чанагъ я, рагъ - иви, Марфар - зи вилин накъвар.

Мез амачир уьлкведиз Ван тахьайла шиирдин, Ягь авачир куьлгедиз Къадир женни шаирдин?

Цав ялав я, чилни цIай. Кузва шиир, кузва зун. Зи Лезги эл хьанва зай. Хьанва за икI низ лугьун?

Тарифна за уьлкведин, Какатна зун куьлгедик. Синихна за куьлгедин, «Душман» хьана уьлкведиз.

1967

Бес вучиз?

Бязи ксар шад жеда

Вич вичиз

Чиз-течиз

Бес вучиз?

Бязи ксар пад жеда

Гьахъ тушиз

Чан пучиз

Бес вучиз?

Куьгьне дуьнья я дуьнья. Дегьне дуьнья я дуьнья. Шелни хъуьруьн, кIамни тирин, Сегьне дуьнья я дуьнья.

Яд акъатда булахрай

Вич вичиз

Шим квачиз

Бес вучиз?

Гад акъатда яйлахра

Чим квачиз,

Гьуьм квачиз

Бес вучиз?

Бязи йисар акурла

Къал квачиз

Хал квачиз,

Пад акъатда аллагьрай

Вичи вичиз

Бес вучиз?

27

Куьгьне дуьнья я дуьнья. Дегьне дуьнья я дуьнья. Хьурин-чIурин, чIурин-хьурин, Сегьне дуьнья я дуьнья.

Виридахъ ава

Кьил-акьул,

Кьебни кьул,

Iайни къул.

Бул я гьава,

Бул я пул,

Чунни бул.

Гишин къушар акурла

Сад тушиз,

Вад тушиз,

Гад хъуьреда,

Шехьда зул,

Вич вичиз.

Бес вучиз?

Куьгьне дуьнья я дуьнья. Дегьне дуьнья я дуьнья. КIамни тирин кьведни ширин Сегьне дуьнья я дуьнья.

1968

Ярдин патав

Атайла гатфар, Рахаз хуш гафар, Билбил хьиз къведа Ярдин патав яр.

Гатун йикъариз, Ширин гафариз, Ярдин патав яр Фида багълариз.

Къвадайла марфар, Мад хъийиз гафар, Жегьил хьиз къведа Ярдин патав яр.

ХъуьтIуьн къаяриз, КIвале цIаяриз, Ацукьна жеда Абур гафариз.

28

КIантIа зул хьурай, КIандатIа гатфар, Къакъат тавурай Гьич ярдивай яр.

1968

Гьайиф

Кьве чин алай инсандин

Сиве ширин мез гьайиф. Итимрикай хъсанди

Суван севре нез гьайиф.

АцIай хура ичIи рикI, Цацид тара таза цуьк, Хъуьтуьл чIура векъи цик, Тама байкъуш жез гьайиф.

Ужузбурухъ масанди, Писдан кьулухъ хъсанди, Агъузбурухъ кьакьанди, КIеви къванцихъ сес гьайиф.

Йикъан чиниз мичIи йиф, Вацран чиниз кIвечIи циф, Катран чиниз лацу лиф Теменар гуз къвез гьайиф.

Чил секинвал авачиз, Гьуьл гимияр алачиз, Дуьнья дуствал галачиз КIанивал, кьил квез гьайиф!

1968

Судья чакъал

Са шегьерда къамиш хьтин са чакъал Судья хьана, зурба хьана гамиш хьиз. КIватIна кIвализ гьар жуьредин гьарам мал, Ам рахана куьчейрални гьа вич хьиз. Гьазурдайдаз вичиз надзор алай кIвал Судья чакъал мад хъхьана къамиш хьиз.

БаркIв кIерецIдив шуькIуьдамаз эгечIда, КIерецIдайни шуькIуьдамаз экъечIда.

29

Пуд кас

Са уьлкведа са кIвалахдив агатна Сифте къатир, ахпа гамиш, ахпа лам. Са бинедиз сад-сад гьахьиз акъатна, Сифте кътир, ахпа гамиш, ахпа лам. Са къайда я; йифер къвез-физ алатна, Абру бегьем гьална руфун, гьална кьам Ахпа са-сад са хандакIдиз аватна Сифте къатир, ахпа гамиш, ахпа лам. Абур пудни буьркьуь тир кьван. Вессалам.

Буьркьуь ятIан иви къвада рагъвалди. Виш сеферда буьркьуь кас я кьавалди.

1969

Хуьруьн чIехиди

Са районда агъа хьана хуьрерин Халу авай шегьервидин хцикай. И юкъузни хаха хьана хуьрерин Далу авай кацикайни кицIикай.

Кьифер катна кацикай, Кацни катна кицIикай... Хийир хьанач хуьрериз Халуд гъана эцигай Шегьервидин хцикай.

Гьар гьи касди ял тежедай къван кьада, Ажалдини адан туьтен кIан кьада.

1969

Пул гумачирла

Ужуз жеда инсан пул гумачирла. Ажуз жеда инсан пул гумачирла. Элдиз такIан халис алчахдилайни Ажуз жеда инсан пул гумачирла. Ужуз жеда инсан пул гумачирла.

Жибин ичIи хьунни, тIиш са патал кьаз, Куьгьне дустарини салам гудач ваз. Патав кьве виш, пуд виш жуванбурни гваз, Ялгъуз жеда инсан пул гумачирла. Ужуз жеда инсан пул гумачирла.

Виждан, ватан, намус рахунар я буш.

30

Пулунлай къуватлу затIни авай туш. ТIвар рехи ламразни текъведамаз хуш, ЦIа куз жеда инсан пул гумачирла. Ужуз жеда инсан пул гумачирла. Ажуз жеда инсан пул гумачирла.

1970

Кана зи рикI

Аквадамаз зи вилериз, Зи вилерик гъана зи рикI. Гъил кьадамаз, ви вилери Iай илисна кана зи рикI.

Вахчурла на къулухъ камар, Ахкунач заз чуьллер-чамар. Чанда гьатна къаяр-къамар, Дагъдин мур хьиз, къана зи рикI.

Тахквадамаз рагъ хьтин вун, Къай рикIемаз зай хьана зун. КIанзамачир затIни ахкун, Дуьньядикай хана зи рикI.

Амачиз са дарман-дава, Чун кьведни къе са гьалдава. Сагъар хъия гила жува, РикIикай пай гана, зи рикI.

1970

КцIар

Кьуд пад тамар дамар-дамар, Серин кIамар, саки гамар. Кьилихъ - кьилер рехи дагълар, Ценер - вири къацу багълар, Деред сиве цуьк я КцIар.

Сатин хьтин вили цава Атирдин ни, секин гьава, Шагьнабатдин ширин аваз Йифиз-юкъуз япараваз, Цуьквед сиве чиг я КцIар.

Мугьман кIани, ният къени Мад гьа ихьтин шегьер женни?! Агъзур пата кIанид авай, Къарабулах манидавай

31

Зи ван, зи чан, рикI я КцIар. 1970

Хуш хьана заз

РикI къудгана, мез рахана, Садлагьана вуч хьана заз? Кьуд пад дагълар, юкьва багълар... Ахцегьрин кIам хуш хьана заз.

КцIара хьиз цуьквер авай, Бандара хьиз эквер авай, Ахцегь акур чIавуз, цавай Физ кIан хьана къуш хьана заз.

Кьле гьатна Самурдин ван, Зи гьиссерал атана чан. Гьамамдин яд - рикIин дарман Шагьнабат кьван нуш хьана заз.

1970

Вучиз?

Лугьузва хьи, къарачийриз Чаз хьиз чими кIвал кIан жедач. Кар туькIвенвай арачийриз Демда дяве-къал кIан жедач. Футфачифриз зиян квачиз Са элдинни я кар, я тIвар, Модачийриз маса чIал хьиз Хайи элдин чIал кIан жедач. Къарачияр туш лезгияр. Арачияр туш лезгияр. Футфачияр,

модачияр, Гьа икI маса

ихьтинбурун дустар,

таяр

туш лезгияр.

Бес вучиз къе дидед чIалаз Гуз гьазур я тIуш лезгияр?

Лугьузва хьи, чпин чIалал Туширвиляй мектеб-ктаб, Абру маса чIалариз хьиз Гила адаз хгузмач яб.

32

Лугьузва хьи, тек са касди АвуртIа са гьахълу тIалаб, Вири элдиз

кьиляй-кьилиз

рамиз-рамиз

гузва азаб.

Гьавиляйни миллет кIани Кьилер, вилер жезва харапI, РикIер цIивин,

рикIер кабаб...

Лугьузва мад гафар ири... Лугьузва хьи ибур вири Пунар куьруь,

хилер кьери, Диб авачир таб жезва, таб.

И чIавалди Гьи кьегьалди Вичин векъи эл паталди эхна азаб, Данкоди хьиз, Вичин рикIиз Авурди я вичи къазаб? Авач суал, авач жаваб.

Я тахьайтIа (ИкI я къайда): Са чкадлай хьана пайда, Гьи макан я, Гьи майдан я Авунвайди са къал-дяве, Акунвайди са инкъилаб? Авач суал, авач жаваб.

Къарачияр туш лезгияр. Арачияр туш лезгияр. Футфачияр,

модачияр, Гьа икI маса

ихьтинбурун дустар,

таяр

туш лезгияр.

Бес вучиз къе

чIалан рекье Хьанва икьван буш лезгияр?

Чпихъ кьилди са кьил тахьун,

33

Белки, идан себеб ятIа? Я хьун,

цIа хьун,

ахпа квахьун И себебдин менсеб ятIа? Белки, акI туш Чпиз

чпин

дидейрикай

татана хуш,

Сифте маса чIалар чирун Гиланбурун

абур,

гьая,

эдеб ятIа? Белки, Иран,

Ахпа Туран, Ахпа инжил,

Ахпа кьуркьан, Ахпа абур

къужахда кьур

дагъви Алпан И бушвилин диб эцигай Делилар хьиз бегьсиб ятIа?

Кьил акъатдач. ГьикI ятIани,

Хьана мум хьиз буш лезгияр, Чпин хайи дидед чIалаз Гуз гьазур я тIуш лезгияр. Лугьузва хьи, гила абрухъ Вишералди алим ава. Илим ава,

мектеб ава,

метлеб ава,

малим ава.

Зун акъвазин. И суалдиз

Са жаваб це, кIелчи, жува. Чпин гъиле аваз-аваз Чпин накьвар, чпин гьава, Чпи чпиз тийиз дава, Хьана икьван буш лезгияр, Вучиз я бейгьуш лезгияр?

1970

34

Мад са йис...

ХъуьтIуьн лацу чурудиз темен гана ракъини, Гатфарин кьил эвягъна вичин михьи рекъинив. Беневшайри, алкIана тIебиатдин яхадал, Агъзур жуьре цуьк гъана гуьзелвилин суфрадал. Гатфарин кьил эвягъна вичин михьи рекъинив. Беневшайри, алкIана тIебиатдин яхадал, Манидин ван никIерай хкаж хьана цавариз. Азад къушар, шад къушар ахмиш хьана багълариз. Цифери мад чпин пай кутадайла чилерик, Рех кткана дагъларин къиб элкъвенвай цIвелерик. Жив хтана - лацу жив... Гьа икI мад са йис фена. Лугьузва за и йис зи хъсан фена, пис фена. Амма, гьайиф, сед гьайиф, уьмуьрдикай фена йис. ХупI хъсан тир авайвал таз жедайтIа хвена йис.

1970

Фад чара хьухь

Я рикI, ваз ви мани лугьуз кIанзаматIа, РикIер цIуру дустарикай фад чара хьухь. Ви гьиссери - гур сесери ванзаматIа, РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

АкI хьайитIа къажалрилай камда вуна. Рекьер цIийи рикIер вири рамда вуна. Гьисс тавуна, кси тавуна, «риск» авуна, РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

Тади кхачу, сир сивериз ван тахьурай. Пис ксариз ваз пацариз кIан тахьурай. Ахпа чпиз аждагьанар кIантIа хьурай. РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

ТахьайтIа, рикI, элдин вилик пис жеда вун. Зун акуна, агь чIугуна, кис жеда вун. ТуштIа кIани мадни бетер бадлам авун, РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

Геж хъийимир, ахпа кIвалах чIур жеда гьа... Зун ясарин, вун пасарин фур жеда гьа... Эгер ваз ви куьгьне уьмуьр туштIа багьа, РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

35

Я рикI, зунни вун хьиз ава, гьатна цава. Шехьна шиир, шит я уьмуьр, кьит я гьава, Дуьньяда гьар дердиниз са дарман ава, Эхир чи гьал гьикI жедатIа фикра жува, РикIер цIуру дустаривай фад чара хьухь, Кьенер кьуру къастаривай фад чара хьухь.

1971

Гьар Самурдал атайла

Гзаф чIав я

чи элдин

тарих рикIел атайла, Чи бубайрин викIегьвал,

къуватлувал кьатIайла, Гьар пакамахъ, нянихъ

элкъвезва зун Куьредихъ, Мусурманар

капIдай чIавуз

элкъведай хьиз Кябедихъ. Гзаф чIав я

Мукьвал-мукьвал килигиз за зи Самурдиз

Паласадин пелелай. Гзаф чIав я акваз заз

Кьве тIвар алай са Ватан

Къбападни Дагъустан -

Са Лезги чил, са макан

Кьулан вацIун кьилелай. Гьар Самурдал атайла

20-лагьай йис, са гатфар

акъваззава вилик зи...

1971

Вуна

Иер суна, зи тIвар кьуна, РикIин къене цIайна вуна. РикIин цIай зи рикIе туна, Жув Саядаз тайна вуна.

Акур чIавуз жаваб тагуз, Такур чIавуз цIай кьуна куз, Зи чандикай кIус-кIус атIуз, Сир я лугьуз пайна вуна.

36

РикIерикай хьана ялав, Чи ашкъидал къвана ялав. Вилерикай гана ялав, Зун чилериз гьайна вуна.

Чилер кудай рагъ яни вун? Бегьер гудай багъ яни вун? Йифиз-юкъуз цIай кьуна куз, Вулкан авай дагъ янивун?

Жуван рикIиз фикир тагуз, Сайру яни,сагъ яни вун? Чир тавуна зун яшлу хьун, Жаван уьмуьр зайна вуна.

Iай жедамаз зун Iелхем хьана цIун, Ялаври жув къармашдамаз, Хъуьмед кьуна вун, Муьрхъед кьуна вун, Эй таза тайгъун. ГьакI ятIани на хъалгьана заз: Санал куда зун вахъ галаз. Iай рикIеваз жув Саядаз, Зунни жуваз тайна вуна, Сир сивериз пайна вуна, Зун чилериз гьайна вуна. Зи ашкъидал цIайна вуна. Ви ашкъидал цIайна вуна.

1972

Куьн хвашгелди

Куьн хвашгелди, зи мугьманар Лезгистандай Лезгистандиз -Зи Ватандай зи Ватандиз! Куьн хвашгелди, зи мугьманар! Самур вацIун ширин аваз Шагьнабатдин дерейра тваз

атана куьн. Гьич садрани тахьай хьтин

шад я къе зун. Гьазур хьана

дагъларни кваз

вири санлай къужахда къаз РикIел цуьквер алкIай хьтин Гатфар я къе, гад я къе зун. Куьн хвашгелди зи мугьманар!

Мукьтадиран

37

Инкъилабдин ялаврикай

гьазур хьанвай ифей нефес, Нуьреддинан

Диде ватан

Зи шегьердиз гъана куьне. Алирзадин эсерравай Илгьам, гьевес Ризванован

Пашаеван

Шиирризни гана куьне. РикIяз кIубан

Фетгьуллагьан, Мурсалован

музыкадин михьи тир ван Мадни виниз хкаж ая,

Къуй эбеди хьурай жаван. Куьн хвашгелди, зи мугьманар! Зи кIвал -

зифу,

зи дагъ-дере

Чи кьве падни гъавурдавай, Дидед чIал хьиз, гьала я квез. Зи кIвал -

зи югъ,

зи рехъ шегьре, Ахцегь вацIун къужахдавай

куьн дидели хайи кIвал хьиз, гьалал я квез.

Куьн хвашгелди, зи мугьманар Зи ватандай зи Ватандиз! Куьн хвашгелди, зи мугьманар Лезгистандай Лезгистандиз!

1972

Хъел къвемир

Садра къати хесте яз Больницада хьатна зун. Килигдай са кас такваз, Кьилди-кьилихъ «кеф» чIугваз, Мадни агъуз кватна зун. Эхир сада гъил кьуна, ТIвар жузуна, чирна заз: Нерви нахушдиз гудай Гьич са затIни аваз чаз. Эгер кьили ванзаватIа, Сагъ хъхьана кIанзаватIа, Гьич садрани, санани

38

Са кIусни хъел къвемир ваз.

Ибур вири тIални кваз Шад рахана зун папав. Папани чи кIвални кваз, Модда амай шални кваз Абур-эдеб чирна заз: Алад гила кIвалахдал. Больницада лагьайвал, Таб хьана ви кьилин тIал. Мад хъижемир гьиллебаз. КIвал таквадай вун акваз Экъисдай кьил амач заз. Iал авачир келле кьаз, Мад хъижемир арзабаз. Мад рахамир, динж акъваз, Мад хъижемир буьркьуь цаз. Мад къекъвемир эл такваз. Мад хъижемир, мад къекъвемир, Мад къекъвемир, мад къижемир, Гьиллебаз, динж акъваз. Арзабаз, динж акъваз. Динж акъваз, динж акъваз... -Ша гила хъел къвемир ваз.

Панад юкъуз гьамамдиз, Эл вири хьиз, гьахьна зун. Секинвална, сабур хуьз, Цин кIаник какахьна зун. Садлагьана къвазна яд. Гьарай-эвер, дад-бидад... Яд хтана квахьна мад. Мад хтана квахьна сабур, Квахьна кьарай, квахьна дад... Са арадлай гьикI ятIани Къайид-чимид кьведни санал Душевойдиз гьахьна яд. Мочалкадал кафдамаз, Гъилер-вилер, вилер-гъилер Кафад къене квахьдамаз, Яд атIана, цIай атана Кьилни кана, гъилни кана, РикIин къене цIукI акьур

хьиз хьана заз, -Ша гила хъел къвемир ваз.

Ингье гила клубдиз Секинвализ фенва зун. Са фильмдин кIалубди Вичел ялна хвенва зун.

39

Акъатдамаз ам вилик, Кьил-кIвачерик, кIвачер-кьилихъ. Гьинихъ-гьанихъ, кьулухъ-вилик. Са пай цавухъ, са пай чилихъ... Хъхьанач мад завай килиг. Авунвайла фанар гъилик, Сес атIана, экв хтана, Экв атIана, сес хтана, Сес атIана, экв тахтана, Гьарам хьана зални заз... -Ша гила хъел къвемир ваз.

И кардикай ифин кваз, Секин хъижез пиво хъваз, Ресторандиз гьахьна зун. Вилик квайди тахъванмаз, Жув жувакай квахьна зун. Кружкадин эвезда Зур кружка гъанва заз... -Ша гила хъел къвемир ваз.

Магазин да мад са кар: Къачурла за къенфетар, Зур килодал чарни кваз Кьве виш грамм гьопIна заз... -Ша гила хъел къвемир ваз.

Iвалени зи рикI я дар, Пични хьанва амалдар. Балонни яз уюнбаз, Зур тилитда кузва газ... -Ша гила хъел къвемир ваз.

Редактордин патав гваз, Сив ахъайиз кIандамаз, Жаваб гана: чизва чаз. Анжах са ваз килигна, Завай жедач учет таз... -Ша гила хъел къвемир ваз. Ша гила хъел къвемир ваз.

Саларбанри перер гваз Фараш салахъ зверзава. Балугъчийри гъетер кьаз Хам гьуьлерал херзава. Рабочийри ракь атIуз, Чил вири эзберзава, Вацрални гелерзава. И чIавуз муьфтехурри Ватандилай шерзава,

40

Чал виридал хъверзава,

Сал рикIерал серзава.

Ибур вири вилик кваз,

Женни завай динж акъваз?

Гзафбуру: «Жува-жув

Хуьх, - лугьузва - секин» заз ... —

Ша гила хъел къвемир ваз.

Алимвилин тIвар алай, Къелемрални зар алай, Шумудни са уюнбаз, Шумудни са авам кас Кабинетар гваз акваз, Женни завай динж акъваз? Дуьньяда тIвар-ван авай Шумуд жуьре рагъвалди, Ватандилай шердамаз, Къизилдин туьмердамаз, Женни завай динж акъваз? Ша гила хъел къвемир ваз.

Эй зи кIелчи, азиз кас, АлачтIа ви рикIел пас, Къерехрамай набутрикай Хълагьмийир вуна заз.

АхкуртIа ваз нахушзамаз, Жувани лагь Няметаз: Са кIусни хъел къвемир ваз. Зеррени хъел къвемир ваз... -Ша гила хъел къвемир ваз.

1974

Газет кIела

Газет кIела, газет кIела. Газетрава лезет, кIела. Газет кIела, газет кIела.

«Газет-ктаб чан я чилин...» «Газет-ктаб ван я чилин...» «Газет-ктаб гьар са кIвализ...» «Газет-ктаб гьар са гъилиз...»

Газет кIела, газет кIела. Чирна чилин хесет кIела. Дуьньядавай хабаррикай КIелна, къачу лезет, кIела. Газет кIела, газет кIела.

41

«План, план, вад сан план...» «Са сан план, къад сан план...» Капаш-капаш, палан-палан АцIурзава... АцIурзава... Буш гафарив - «хуш» гафарив Газетрин чин (Бес за вучин?) КьацIурзава, кьацIурзава... АцIурзава... АцIурзава. «Виш процент!..» «200, 200!»

«Са бязибур кьуд-вад сефер...» Москвада кабабни шиш, Буш гьавада алишвериш, Гьар са пата худ я кефер, Кьуд-вад сефер, кьуд-вад сефер.

«Лорд атана, лорд хъфена...» «Форд атана, Форд хъфена...» Газетравай гьар гафуна Яракьрикай хьанва руьхъер, Кабабдикай вучда вуна? Чикагода мелни мехъер, Сантьягода вагьши пехъер; Яракьрикай хьанва руьхъер, хьанва пехъер, хьанва руьхъер.

Къизил залан, къизил паоан... Пальто вишяй, бармак вишяй... АцIузва чи гьар са план... И фильмдиз дуьз тамаша... Пальто вишяй, бармак вишяй...

Дустар пара, устIар пара... Тостар пара, къастар пара... Чин жагъуриз алакьдамаз, Гьар чкада астIар пара. Машгьур я къе элдин рекье Урусатдин ван-тIвар пара.

АкI ятIа мад кIан хъижемир Недай-хъвадай затIар пара. Газет кIела, газет кIела. Газетрава шуьрбет, кIела. Мад гьа ихьтин хабаррикай КIелна, къачу ибрет, кIела, Газет кIела, газет кIела...

КIан хъижемир какани чIем. Гьерекь кьудай, якни кьудай.

42

Хиялраваз гьар са тIеам Гад агуда, фад агуда. Гьерекь кьудай, якни кьудай.

Продмагар жерге-жерге, КьацIар кьакьан, рефтер я буш. Шур жагъуриз гьала ерге, Жагъай чIавуз жемир нахуш. КьацIар кьакьан, рефтер я буш,

рефтер я буш.

Дашбаш-шабаш «таб я чIехи». Ришвет-шеле гъимир рикIел. Законни чи хьанва рехи. Сад я гила къизилни кьел. Ришвет-шеле гъимир рикIел,

гъимир рикIел.

«Гьар са кIвалах чирна михьиз, Ленина хьиз, Ленина хьиз...» «Гьар са кIвалах чирна кхьиз, Пис ниятар михьиз-михьиз, Ленина хьиз, Ленина хьиз...» Газет кIела, газет кIела. Газетрава лезет, кIела. ЦIалцIам гафар чидайбуруз Даим ая гьуьрмет, кIела. Газет кIела, газет кIела.

«Ингье сувар - ингье лувар...» Газетрин чин хьанва яру. «Чид я гила чилер-цавар...» Гьарфар ири, гафар кьуру; Газетрин чин хьанва яру,

хьанва цIару,

хьанва кьуру.

Газет кIела, газет кIела. Газетрава гьуьрмет, кIела. Гьахъ гафарал гьалтай чIавуз Гьич гатамир кьил-мет, кIела. Газет кIела, газет кIела. Газетрава лезет, кIела. Газет кIела, газет кIела.

1975

Гьайиф

Стхаяр тир миллетар, АвачиртIа дуьньяда

43

Гьукуматар-девлетар.

Архаяр тир девлетар, Инсанри кIватIдачиртIа Нез тежедай серветар.

Ширин чIал я дидед чIал. Мадни ширин жедай ам, Миллетчияр тиртIа лал.

Секин кIвал я жуван кIвал, Эгер пехил тахьайтIа Къунши вичин къуншидал.

Артух жедай садвилер, Варлубурув гвачиртIа Заманадин шадвилер.

Бул жедай азадвилер, Азадвилик квачиртIа Таквадай барбатIвилер.

Гзаф жедай хъсанвал, Чир хьанайтIа виридаз Багьа шей хьун инсанвал.

Амукьдачир масанвал, КьатIузвайтIа кьавалри Пис затIарин заланвал.

Амма гьа икI туш, гьайиф! Кьведни ава дуьньяда Билбилни байкъуш, гьайиф!

Стхаяр тир миллетар, АмачиртIа девлетар. Архаяр тир девлетар, АвачиртIа серветар. Хъсанвилер, писвилер, Душманвилер, дуьзвилер -Гьа ибур я эллерин Жегьеннемар, женнетар.

1975

Хьанач батIул

Заз шумуда вичиз чидай гафаралди гана акьул.

Зун шумудаз «акур», «такур» гьарфаралди хьана батIул.

Захъ шумуда диб авачир яргъи тумар гилитIнатIан,

44

Зи гьиссерик гьич санални са чIавузни ктканач фул. Гьавиляйни - зи рахунар хьанач батIул, хьанач батIул.

Сад къекъвена а кхьинар гьич я лугьуз кьиляй-кьилиз. Сад элкъвена «адан гафар эл паталди, - лугьуз, - я куьз?» Сада закай ветIавуна вичиз вични бегьем течиз, Садани зи ван хьайила дегишарна сифтегьан тIул. Са чIавузни зи рахунар хьанач батIул, хьанач батIул.

Зун элкъвенач зи гафунлай, уьмуьр фена вара-зара. Зун туьхвенач, куькIвена зун, азабарни хьана пара. Зун гафарихъ мад къекъвенач чиле-цава, тама-тара, ГьакI хьайила захъ шиирар эл паталди бул хьана, бул. Са чIавузни зи рахунар хьанач батIул, хьанач батIул.

Кьуру чиляй къуьл экъечIда пелелай гьекь авахьдамаз. Iуру хуьляй гьуьл экъечIда океанар алахьдамаз. Зи гафарни гурлу хьана рикIиз дуьнья ацахьдамаз. Эл паталди кIвалахдайла чир хьанач заз гатфарни зул. Гьавиляйни - зи рахунар хьанач батIул, хьанач батIул.

Мад шад я зун, мад сад я зун зи кардал гьа сифтегьан хьиз, Мад шад я зун, азад я зун, зи рикIин, зи кьилин ван хьиз. Зун шад я къе элдин рекье чан эцигай са инсан хьиз. Себеб: даим кхьиз-кхьиз за эллериз яна зи кIул. Гьавиляйни - зи рахунар хьанач батIул, хьанач батIул.

1975

Итимриз

КIанзаватIа гьамишан хьиз Куьн хьана квез гьахъ, итимар, Куьгьне рекьер михьиз-михьиз, Уьумуьр кьилиз твах, итимар.

Дишегьлийрал хкажиз ван, Бес я куьне гьалай девран. Чка чирна гьарда жуван, Хьухь гъиликай ях, итимар.

Эвелда хьиз, хьана ферсиз, Мад хъалгьумир хъсанни пис. Гилани куьн тахьайтIа кис, Муьгьтеж жеда фахъ, итимар.

Заз акуна,ваз акуна, Бармак пеле тваз акуна. Тамаш, вагьши яз акуна, Лугьумир руш, вах, итимар.

45

Акъатайла папай са кар, Кьил тикдиз яхъ, тахьуй ашкар. РахайтIа, куь сивин ракIар Хада гьахъ-нагьахъ, итимар.

Матриархат хъижезва мад. Хьун лазим я куьн вири шад. Намусдикай хьана азад, Динжвал жеда чахъ итимар.

ООН-ди къе ганва къанун: Табий хьуниз мажбур я чун. Хиве кьуна мез сара кьун, Папар кIулаяхъ, итимар... Мад гаф амач захъ, итимар.

1975

Чинеба

Яр, вуна чи къула цIая чинеба РикI гъана зи рикIе гьая чинеба. Рахадайла чун садазни такурай, Суьгьбет ая, сир ахъая чинеба.

Ярдин рикIе сабур жеда, сир жеда. Ярдин рекье абур жеда, хуьр жеда. Элдин патав чун сад садав рахайтIа, Сир сивериз, гаф рикIериз чир жеда.

Яр, вуна зи рикIе цIая чинеба. РикI гъана зи рикIе гьая чинеба. Рахадайла чун садазни такурай, Суьгьбет ая, сир ахъая чинеба.

Яр, ви рекье мехъер ава, мел ава. Яр, ви рикIе кIанивилин гел ава. Къуншидин руш ялав кьуна кузватIан, Яр, зи рикIе ви ашкъидин сел ава.

Яр, вуна зи рикIе цIая чинеба. РикI гъана зи рикIе гьая чинеба. Рахадайла чун садазни такурай, Суьгьбет ая, сир ахъая чинеба.

Яр, вуна зи рикIе цIая чинеба. РикI гъана зи рикIе гьая чинеба. Рахадайла чун садазни такурай, Суьгьбет ая, сир ахъая чинеба.

46

Къуншид мехъер къенид хьурай, фад хьурай. Къуншид гада кIанид хьана, шад хьурай. Чи къуншидал ша хелветда рахан чун. Яр, чи рикIер мадни пара сад хьурай.

Ахпа на зи рикIе цIая эквеба. РикI гъана зи рекье пая эквеба. Рахадайла чун виридаз акурай. Суьгьбет ая, сир ахъая эквеба.

1975

Зул

Тамун кьилиз рех яна мад, Хъипи пешер бул хьана. Рат ацIурна хъфена гад, КIатI ацIурдай зул хьана. Чиг ацукьна хьана лацу Дегишарна векъи вацIу Чуьлдин мили манияр. Чилин къацу фирияр.

Ични чуьхвер, хватни кIири КIват хъийизва багъларай. КIелер-хпер суьруь-суьруь Кат хъийизва дагъларай.

Къуьруь ийиз хци ракъар, Цавар кьазва цифери. Куьруь ийиз яргъи йикъар, Гьужумзава йифери.

Цавун кьилиз рех яна мад, Чиле пешер бул хьана. Зал ацIурна хъфена гад, КIвал ацIурдай зул хьана.

1977

Са рушан ашкъи

Вучиз закай къведа ваз хуш, Куьрпе кIелен макь хьтин руш? Гъил къачу тIун, зун ви яр туш, Паласадин кьакь хьтин руш.

Шумуд йис тир чIугваз за гъам,

47

Катиз физ вун элкъуьриз кьам, Гилани зун тушни бес гьам, РикI Уралдин ракь хьтин руш?

Къвез дидедиз ийиз арза, Мийир жуваз арза-къаза. Захъ яр ава. Динж акъваза, Кьеж кумачир накьв хьтин руш.

Садазни гьич къведай туш хуш Диб авачир гафаркай буш. Ваз са касни яр жедай туш, Къизилдин тарвакь хьтин руш.

1977

Кимел

«Икьван иер зун такуна, Вуж акуна, кис хьана вун? Iалди кьуна, пIуз дакIуна, Вуч хкIуна пис хьана вун?

Чар гъилемаз, зун кIвалемаз, Лагь, гила ваз кIан хьана вуж? Кар кьилемаз, гаф хъилемаз, Мес чилемаз, ван хьана вуч?..»

РикIихъ галаз цIийи дяве Худда туна шиирди икI. Гьахъ тIалабун гьатна хиве, Ялна кимел шаирди рикI.

Я рикI, на заз тIал къалуриз, Зун дуьнедай экъечIдани? Шей авачир кIвал къалуриз, Вун шейэрив эгечIдани?

«ТIалдин аман пул я» - лугьуз, Зун вуна куьв агудзава? «Шиир кьилин фул я» - лугьуз, На зун квевай къакъудзава?

Як чукIулдив агуддай хьиз, Вуна вуч куьв агудзава? Гъед гьуьлуьвай къакъуддай хьиз, На вуч куьвай къакъудзава?

Хьанач лугьуз пулар несиб, Хьанва лугьуз хзан кесиб,

48

Захъни галаз чIугваз тагьсиб, На жув виляй авудзава.

Хеб пилидив агуддай хьиз, Зун вуна куьв агудзава? Кьил кьамалай алуддай хьиз, На зун квелай алудзава?

Я рикI, эхир бес я ви къал, Икьван кIевиз чин гьалдмир зал, ДигайтIа на пулунив кIвал, За вун хурай акъудзава.

Шиир я зи динни иман. Шиир я зи тIалдин аман. Пулунихъ хьиз ягь авачир Шейэр я зи чIехи душман.

Къелемдикай лаш авуна, За шей кIвалей акъудзава. Пулар чилиз авудзава. Зунни кIвалив агудзава. Дердерикай къаш авуна, Iални чалай алудзава, Къални чалай алудзава.

Лагь гила заз,

Бес яни ваз?.. Вахъ ви абур аваз-аваз, На вуж нивай къакъудзава? На вуч квелай алудзава?

1978

«Сувар»

Булвилерин гатфар я къе. Мад хтанва суварик зун. Какахьзава нефсер еке ТIиб къушарин луварик чун, Мад хтана суварик чун.

Хкаж хьанва къурал са къуш; Гьарайзава... Гьарайзава... Диб авачир гафарив буш Ада мефтIер гъарайзава: Гьарайзава... Гьарайзава...

«Кьуд-вад йисан план вири АцIузва чи... АцIузва чи...»

49

Булдиз хьана якни гъери, Сив гафарай къацIузва чи.

«Вад кални хуьх, къад кални хуьх...» Гафар йикъан хабарзава. Акъуд мийир малар къецихъ, Мулкар вири тIапIардава. -Гафар йикъан хабарзава.

Садаз кьве виш, садаз цIувад Получкадин мизан я чи. Садарнава кулни савад, Уьмуьр пара хъсан я чи.

Крар сакIа, къарар сакIа, Авур гафар таб жеда гьа... Къенин йикъан чхид пака Кьве кьил атIай тIаб жеда гьа...

Хрущева лагьайд я чаз: «Булвилин йис 80 жеда». Чи уьлкведа цIапарни кваз 80 сефер багьад жеда; Булвилин йис 80 жеда.

Брежнева лугьузва къе: «Пул, пине хьиз, ужуз хьурай, Цанар цамир дашбашд рекье, Гьахъ кIанибур ажуз хьурай, Пул, пине хьиз, ужуз хьурай..

Чехир хъвамир, эрекь хъвамир, уьзуьмлухар артух ая...» Хъвадайбурун гъилер къамир, Пиян вилер ачух ая. Уьзуьмлухар артух ая.

Машинд къимет хкаж виниз, Получкадихъ къачуз тахьуй. Виш гайитIан гъимир чиниз, Тарашчияр ажуз тахьуй; Получкадихъ къачуз тахьуй.

Тарашчияр хьанва пехъи. Са кIус абур, арни амач. Дашбашчияр мад я векъи. Гьахъ ксарин тIварни амач. Са кIус абур, арни амач.

Табиз чидан? - Уьмуьр гьала.

50

Таб жедачтIа, пул худда тур. Кас ятIа вун, гьунар къала, ЦIалцIам гафар чилик кутур, Таб жедачтIа пул худда тур.

Таб я вири дафтар-ктаб, Гьарам пулар кIватIиз чира. Столд вилик жезвачтIа таб, Гарданни юкь къатиз чира, Гьарам пулар кIватIиз чира.

Гапур амач, хенжел амач. Мез литинив атIузва къе. ГьакI тирвиляй женжел амач. ГьакI вирида кьатIузва къе, Мез литинив атIузва къе.

Накь сад чIехид, къе сад чIехид... Виридани гаф гузва чаз. Як ахварай чид жезва, чид, Уях чIавуз каф гузва чаз, Виридани гаф гузва чаз.

Уьмьур пара жезва дегиш Анжах вилик галайбурун. Акьулни кьил хьанва битIиш Къанун гъиле авайбурун, Анжах вилик галайбурун.

«Нисини фу - фуни ниси» -Дуьз лагьана бубайри чи. АвуртIани гьикьван веси, Эсерзамач талбайри чи, Дуьз лагьана бубайри чи.

«Ленин» лугьуз, «Ильич» лугьуз, Ленинан тIвар шит хьанва чаз. Какур рекьер кьилиз тухуз, Накьварни кваз кьит хьанва чаз, Ленинан тIвар шит хьанва чаз.

Къанун михьи къанун я чи. Элдизни им хъсан чида. Крар вири шаблон я чи. Гафар тIуьна гьиниз фида? -Элдизни им ачух чида.

Садан гъенел кьуд-вад машин, Садахъ гьеле ламни авач. Барабарвал им я. - Вучин?

51

Садахъ бегьем къамни авач, Садахъ гьеле ламни авач.

«Чун варлу я, чун гурлу я», РикIивайни: таб туш и гаф. Чи эл мадни сабурлу я. Тек-туьк кьилер ятIан чилаф, РикIивайни: таб туш и гаф.

«Ваъ» хъалгьудай садни амач. Чир хьанва чаз капар ягъиз. Я чинра чи ядни амач. «АкI туш» лугьун сир хьанва чаз. Капар ягъиз чир хьанва чаз.

Виликрайни лукIар жедай. Заманадин лукIар я чун. И чун хьтин халкьар жедай, Мез амачир халкьар я чун -Заманадин лукIар я чун.

Йисан къене 200 сувар... 200 сефер тух жезва чун. ЧIалал къвезва чилер-цавар... Ялав кьазма, чIух жезма чун, Гафар тIуьна тух жезва чун.

Мад вучда кьван? Чилин винел Сувар хьурай! Гатфар хьурай! Гьар са юкъуз къвезвайд сивел Зиян квачир гафар хьурай! Сувар хьурай! Сувар хьурай!

И куплетар баядар туш, РикIяй атай цIаяр я зи. Къенин йикъаз туштIани хуш, ГьакI амукьдай баятар туш. Гележегдиз чарар я зи.

1979

Кьисмет я

Велед усал хьайила, Тахсир къведа бубадал. Низ кIан жеда пис хуьрек хьун Вичин михьи суфрадал?

Ваха шулугъ авурла, Къиб элкъведа стхадал.

52

Низ кIан жеда рекьидайвал Гъил хкажиз мукьвадал?

Тахсир жувахъ галайла, Чил вегьимир чарадал. Гьич садазни кIанзавай туш Беябур хьун дуьньядал.

Инсанд кьиле авай мефтI Адан мас я, къимет я. Ви бахтуниз атайди Ви келледи кьатIайди Ви пай я, ви кьисмет я.

1979

Низ рахан?

Я рикI, на заз лугьузва: кьве гаф рахух. За зи гафар гьинал рахан, низ рахан? ТIветIрекай фил авур ксар кваз кьулухъ, Тушир турус викIегьбуруз дуьз рахан, Зун и гафар гьинал рахан, низ рахан?

ХъуьтIуьн къаюз серин лугьуз чидач заз. Дерин кIамуз тирин лугьуз чидач заз. Туькьуьл фазни ширин лугьуз чидач заз. Зун и гафар гьинал рахан, низ рахан? Лагь, тапарар вучиз рахан, куьз рахан?

Хуш рахайтIа халкьди твада худда зун. Буш рахайтIа, зи вижданди куда зун. Туш рахайтIа, я рикI, нани кIудда зун. Чун и гафар гьинал рахан, низ рахан? Бес тапарар вучиз рахан, куьз рахан?

Зун кIани тир кIвалени заз тай авач. Вун кIани тир кьилени заз «гьай» авач. Табрукьвилин гъилени заз пай авач. Тушир турус пехилбуруз дуьз рахан. Зун зи гафар гьинал рахан, низ рахан? Лагь, тапарар вучиз рахан, куьз рахан?

1979

Рази хьухь

На, эй кесиб, Са шей несиб Хьайи чIавуз

53

Килиг цавуз.

На, варлу кас, Девлет жуваз Гайи чIавуз Акъуд къавуз.

Вуна, шаир, Iийи шиир Гьатнан кьиле, Чар яхъ гъиле.

Вунни, Нямет, -ЧIалаз къимет Авач гьеле, -Ацукь кIвале. Гьар вахтуниз, Бахтуниз хьиз, Вичин къимет, мас ава. Гьар бахтуниз Вич несиб тир кас ава.

Вуна, эй шагь, ЧIугвамир агь. Вид я, валлагь, Заха аллагь.

Нани, алим, Чирна илим, Элдин панагь Атом я лагь.

Эй кIелчи, на Зи гаф кьуна, Агъузмир кьам -Пис кар я ам.

Эй эл, чна Цавун чина Чилин калам Тийин кIалам.

Гьар бахтуниз, Вахтуниз хьиз, Вичин аллагь - ас ава. Гьар вахтуниз, Тахтуниз хьиз, Вич несиб тир кас ава.

1980

54

Зи кIвализ ша!

Чил лацу тир. Хьанва чуру. Ахпа жеда яру-цIару. Хъижедалди таран пешер

Къиб элквена чил хьиз кьуру. Эй инсанар! Гатадайла ракIар гару, Хиялрикай карван хьайи

инсан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша! Вич хиялрин сарван хьайи

инсан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша!

Йикъар кIватI жез жезва йисар. Йисарални парсарал хьиз

пара чIавуз жеда пасар. Ин йисарин сур кIамара

кар кIевера гьатай ксар -Эй лукьманар! Дидедин чIал хуьн паталди

тахай чIалал гана тарсар, Хайи элдиз тIакIан хьайи

инсан акваз кIванзаватIа,

Зи кIвализ ша! ТIвар кьакьан, вич аскIан хьайи

девран акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша! Уьмьур дагъ я, уьмуьр дере. Уьмуьр багъ я вулканд кьере. Акур чIавуз уьмуьрдин рехъ тушиз шегьре. Эй жаванар! Гьатна кIеве, РикI гьамиша кIубан хьайи

инсан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша! Фикир даим алван хьайи

фонтан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша!

Хъижедамаз дустар чара, Тежедамаз гьич са чара, Арушдамаз квачир тахсир

гъутлегъар хьиз хам крчара, Эй уьмуьрдин мягькем пунар! Гьат тавунмаз мез ракьара мадни пара Кьиле даим тIурфан хьайи

инсан акваз кIанзаватIа, Зи кIвализ ша!

55

Захъ кIвал ава гъилел кьадай Дуьньядавай эллер вири, Захъ сал ава кьилел тадай Ирид цавар, чилер вири. Захъ чIал ава вичихъ хадай Планетар, варцар, гъетер,

дагълар, гьуьлер, чуьллер вири. Эй алемдим азиз чанар! Iебиатдин пак мизанар

рикIин къене амаз дири, Шаир хьана пашман хьайи

инсан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша! Шиирдикай душман хьайи

тIурфан акваз кIанзаватIа,

Зи кIвализ ша!

Зи кIвализ ша!

1980

Тама

Пакаман яр сих тарари Чеб хьиз къацу авуна. Пакаман чиг ал нурари Нек хьиз лацу авуна.

Гьава серин. Мадни ширин. Кьуьлерзава къушари. Чпин мани ширин-ширин Эзберзава къушари.

Ингье илгьам - ингье зи яр Акъвазнава вилик зи. МетIел кьуна къелемни чар Гелегьзава гъилик зи.

Ингье йикъан ал пIузарар Зи пIузаррал алкIана. Кис хьана зи шиирдин цIар Гаф туьтIуьна акIана.

Няналди тама зун Пагь атIана ама зун.

1980

56

Лугьузва на: «Пис я вун. Къени ис я вун. Герек чIавуз кис я вун. Хесет векъи тавурла, Шаир хьана куьз я вун?»

Лугьузва на: «Кис я вун, Iай кумачир гьис я вун... Нани сабур тавуртIа, Са жизви къал авуртIа, Гьамиша ферсиз я вун».

Зи пачагьди, зи шагьди Заз рехъ тагун чизва заз. Зи элди, зи аллагьди Ваз рехъ тагун чизва заз. Заз рехъ тагун чизва заз.

Везир, векил, нуькер, хан

Зи гьар къуьнуьхъ къекъвезва.

Садни, шумуд шпик къван

Фад элкъвена хквезва,

Зи гьар къуьнуьхъ къекъвезва.

ГьакI тирвиляй тади кваз Ийизвач за кIвалахни. Гзафбуру, дамах кваз, Хъжен тийиз чIалахъни, Хъийизмач са кIвалахни.

Фикир икI я: ял кьуна, Халкьар вири какадрун, Юкьвал дири сад туна, Амай чIалар хкадрун, Халкьар вири кхадрун.

Ингье ният: гъилив чи Ийин чIуру гьар са кар. Тади къачур кьилив чи Хъийин чIуру гьар са кар, Ийин чIуру гьар са кар.

Амма кьилиз акъатдач Диб авачир хиял хам. Эллерни икI агатдач. Бамиш жеда и ял хам -Диб авачир хиял хам.
1   2   3



Похожие:

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconДокументы
1. /1992 - Гуляй Мужик/01 - Гуляй, мужик!.txt
2. /1992...

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconДокументы
1. /1992 - Гуляй Мужик/01 - Гуляй, мужик!.txt
2. /1992...

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconДокументы
1. /(1992)5150ep/Merry Muthafuckin X-Mas.txt
2. /(1992)5150ep/Neighborhood...

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconДокументы
1. /(1992)5150ep/Merry Muthafuckin X-Mas.txt
2. /(1992)5150ep/Neighborhood...

Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconТурции судебное решение от 18 декабря 1996 г
Главном управлении по безопасности в Кизилтепе на юго-востоке Турции в конце ноября 1992 г. Его содержали под стражей по меньшей...
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconУважаемые коллеги!
Приглашаем Вас принять участие в работе Международной научно-практической конференции «Модернизация системы непрерывного образования»...
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconН. Н. Моисеев пишет, что его рассуждения, приводимые в статье, стимулированы статьей С. И. Яковенко «Об организующем и разрушающем воздействиях в природе» («Вопросы философии» 1992 №2). Но статья Моисеева не коммент
Список литературы: Моисеев Н. Н. Проблемы возникновения системных свойств//Вопр философии. М. 1992, №11
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconМинистерство образования и науки российской федерации (минобрнауки россии) приказ
В соответствии со статьей 28 Закона Российской Федерации от 10 июля 1992 г. №3266-1 «Об образовании» Ведомости Съезда народных депутатов...
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconМинистерство образования и науки российской федерации (минобрнауки россии) приказ
В соответствии со статьей 28 Закона Российской Федерации от 10 июля 1992 г. №3266-1 «Об образовании» Ведомости Съезда народных депутатов...
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconМинистерство образования и науки российской федерации (минобрнауки россии) приказ
В соответствии со статьей 28 Закона Российской Федерации от 10 июля 1992 г. №3266-1 «Об образовании» Ведомости Съезда народных депутатов...
Шиирар Ктаб туькIуьрайди Н. Мамедалиев я Махачкала, 1992 кьилер iconДемьянов в. И
Демьянов в. И., капитан на судах Мурманского тралового флота. Возглавлял экипажи траулеров «И. Сивко», «Лот», «Джугба» в 1960-х годах....
Разместите кнопку на своём сайте:
Документы


База данных защищена авторским правом ©podelise.ru 2000-2014
При копировании материала обязательно указание активной ссылки открытой для индексации.
обратиться к администрации
Документы

Разработка сайта — Веб студия Адаманов